Gözden kaçırmayın

Antalya'da Ailece Unutulmaz Bir Tatil: Eğlence ve Huzur Bir AradaAntalya'da Ailece Unutulmaz Bir Tatil: Eğlence ve Huzur Bir Arada

İstanbul'un Kayıp Seslerinin Peşinde: 5 Durakta Zil ve Çan Ustalarının İzini Süren Tema Rota


Şehrin Kadim Tınılarını Keşfetmek


İstanbul'un ses kültürü, yüzyıllar boyunca şekillenmiş kadim zanaat geleneğinin izlerini taşıyor. Bu tema rotası, özellikle 1623'te Samatya'da başlayan ve günümüzde İstanbul Mehmet ve İstanbul Agop markalarıyla sürdürülen zil üretim geleneğinin peşine düşüyor. Beş tarihi durakta, şehrin kaybolan seslerinin arkasındaki ustaların hikayesini keşfe çıkıyoruz.


Zilciliğin Doğuş Noktası: Samatya


Zil üretiminin başlangıç noktası olan Samatya, Avedis Zilciyan'ın 1623'te IV. Murat'tan aldığı izinle ilk zil dökümhanesini kurduğu yer. "Zilciyan" soyadı "zil yapan usta" anlamına geliyor. Bu atölye, Osmanlı Mehter Takımı'na ve dünyaya hizmet veren efsanevi zillerin doğum yeri olarak tarihe geçti.


Çok Kültürlü Zanaat Mahalleri: Balat & Fener


Çok kültürlü zanaat merkezleri olan Balat ve Fener, farklı dini cemaatlerin bir arada yaşadığı semtlerdi. Bu bölgelerdeki metal işçiliği atölyeleri, kiliseler, sinagoglar ve camiler için gerekli dini objelerin üretiminde önemli rol oynadı. Çıfıt Çarşısı gibi tarihi ticaret alanları, bu zanaatkarların ürünlerini sattığı yerlerdi.


Osmanlı Sanayi Merkezi: Tophane


Büyük ölçekli metal döküm merkezi Tophane, Fatih Sultan Mehmet döneminde kurulan önemli bir sanayi bölgesiydi. Tophane

  • i Amire'deki ustalar, savaş endüstrisinin yanı sıra büyük cami avlularındaki şadırvanların metal aksamları veya büyük çanlar gibi sivil ürünlerin yapımında da görev almış olabilir.


    • Zanaatkarların Kalbi: Kapalıçarşı ve Civarı


    Geleneksel zanaat merkezi Kapalıçarşı'daki "çilingir" ve "bakırcı" esnaf, metal işleme konusunda uzmanlaşmıştı. Mısır Çarşısı'ndaki bakır ve pirinçten yapılan küçük ev aletleri üretimi, çıngırak benzeri nesnelerin yapımına olanak tanıyan becerileri barındırıyordu.


    Lonca Sisteminde Camgeran: Süleymaniye ve Çevresi


    Osmanlı zanaat teşkilatlanmasının merkezi Süleymaniye bölgesi, "Lonca" ve "Ehl

  • i Hiref" sistemlerinin işleyişini gösteriyor. Bu teşkilatlar, usta-kalfa-çrak ilişkisini düzenleyerek mesleki sırların korunmasını sağlıyordu. Benzer bir örgütlü yapı, metal işçiliği ve çan/çıngırak yapımı için de mevcuttu.


Kaybolan Seslerin Modern Yansımaları


Orijinal Zildjian ailesinin İstanbul'dan ayrılması ve geleneksel zanaatların şehir dokusundan silinmesi, "kayıp" tanımını oluşturuyor. Ancak bu tema rotası, İstanbul'un metal işçiliği ve zanaat kültürünün farklı yönlerini temsil eden duraklarla, kadim tınıların arkasındaki sosyal ve endüstriyel tarihin anlaşılmasına katkı sağlıyor.